Wat moet je doen als je gehackt bent?

Als je thuiskomt en vaststelt dat inbrekers in je huis zijn geweest, doe je aangifte bij de politie en ga je waarschijnlijk de beveiliging van je woning verbeteren. Je wil natuurlijk niet dat het opnieuw kan gebeuren.

Wie digitaal gehackt is, moet dezelfde reflex hebben en meteen een paar belangrijke stappen ondernemen. Ons hele digitale leven is als een spinnenweb van draden die met elkaar verbonden zijn. Krijgt een hacker toegang tot je e-mailaccount? Dan kan die via de functie ‘Wachtwoord vergeten’ ook proberen om je sociale media, webshops en andere diensten over te nemen.

Hoe weet je of je gehackt bent?

Je kan op allerlei manieren het slachtoffer van hackers worden. Misschien klikte je op een phishing link, werd je wachtwoord buitgemaakt of vonden cybercriminelen een lek in een app of online dienst die je gebruikt. Let vooral op deze signalen:

• Je krijgt meldingen over aanmeldingen die je niet herkent
• Je wachtwoord werkt plots niet meer
• Vrienden ontvangen vreemde berichten van jouw account
• Er verschijnen apps, instellingen of apparaten die je zelf niet hebt toegevoegd
• Je sociale media publiceren berichten die je niet zelf geplaatst hebt

Zie je een onbekende verrichting op je bankrekening? Controleer dan meteen wat die betaling inhoudt, ook als het om een klein bedrag gaat. Cybercriminelen testen soms eerst of gestolen betaalgegevens werken.

Kijk ook regelmatig in de map met verzonden e-mails. Heeft een vriend een vreemd bericht van jouw adres ontvangen? Dan is de kans groot dat iemand je account gebruikt om phishingmails of spam te versturen. Klik zelf ook nooit op mails van afzenders die je niet kent of mailadressen die niet passen bij de organisatie waarvan ze lijken te komen.

Wil je je gezin beter beschermen tegen online bedreigingen? Met Secure Net bescherm je de toestellen die verbonden zijn met je Proximus-netwerk tegen onder meer phishing en kwaadaardige websites. Norton Security voegt extra bescherming toe op je toestellen zelf, bijvoorbeeld tegen virussen en malware.

Weet je zeker dat je gehackt bent? Doorloop dan onderstaande stappen. Doe dat bij voorkeur vanaf een toestel dat je vertrouwt en dat niet besmet lijkt.

1. Beveilig je belangrijkste e-mailaccount

Je e-mailaccount is de sleutel tot al je andere accounts. Een hacker kan via ‘Wachtwoord vergeten’ toegang krijgen tot je sociale media, webshops, cloudopslag en andere diensten. Zelf bij een vermoeden van hacking, is de eerste stap steeds om je belangrijkste e-mailadres extra te beveiligen. Dat doe je zo:

• Wijzig onmiddellijk het wachtwoord
• Meld alle apparaten en sessies af
• Controleer of er geen onbekend hersteladres of telefoonnummer is toegevoegd
• Kijk na of er geen automatische doorstuurregels ingesteld zijn
• Activeer tweestapsverificatie
• Gebruik een passkey

Een passkey laat je inloggen met bijvoorbeeld gezichtsherkenning, je vingerafdruk of de schermvergrendeling van je toestel. Je hoeft dan geen wachtwoord in te voeren. Omdat een passkey aan de echte website of app gekoppeld is, biedt die ook betere bescherming tegen phishing.

Raak je niet meer in je e-mailaccount? Neem dan meteen contact op met de provider of de klantendienst.

2. Verwittig familie en vrienden

Als je mail of je sociale media gehackt zijn, breng je beter al je contacten meteen op de hoogte. Vraag in de eerste plaats om geen recente berichten afkomstig van jou te openen of op links te klikken. Hackers gebruiken een gestolen account vaak om spam uit te sturen en codes, geld of persoonlijke gegevens te ontfutselen. Aangezien familie en vrienden geneigd zijn om jouw berichten te vertrouwen, is dit voor hackers een vaak beproefde en succesvolle strategie.

Het is ook geen slecht idee om je contacten aan te raden een viruscontrole uit te voeren. Je weet immers niet zeker wanneer hackers je account hebben overgenomen. Het onheil kan daardoor ook bij anderen al gebeurd zijn.

3. Scan je computer op virussen en malware

Als je gehackt bent, loop je het risico dat malware zich ongemerkt op je computer of smartphone heeft geïnstalleerd. Gebruik daarom een goed antivirusprogramma om je toestellen te scannen. Verbreek bij een ernstig vermoeden tijdelijk de internetverbinding van het verdachte toestel en voer de belangrijkste beveiligingsstappen uit op een ander, vertrouwd toestel.

Alle volgende stappen halen immers weinig uit zolang hackers een toegangspoort tot je computernetwerk hebben. De meeste hackers willen namelijk niet zomaar inbreken in je pc, maar zijn op zoek naar gevoelige gegevens. Ook als alleen je e-mailadres gehackt lijkt, controleer je best je computer en smartphone. Mogelijk werd je wachtwoord gestolen via malware of een onveilige browserextensie.

4. Wijzig je wachtwoorden en gebruik passkeys

Is je belangrijkste e-mailaccount opnieuw beveiligd en is je toestel gecontroleerd? Wijzig dan de wachtwoorden van alle accounts die mogelijk getroffen zijn, zoals bankapps, sociale media, webshops, cloudopslag, je wifi-netwerk en alle apps waar je betaalgegeven in zitten.

Kies voor een sterk wachtwoord dat voldoende verschilt van je vorige wachtwoorden. Een wachtwoordmanager kan helpen om sterke en unieke wachtwoorden te maken en te bewaren. Schakel bovendien altijd tweestapsverificatie in, zodat je de toegang tot je account kan herstellen als je gehackt bent. Kies waar mogelijk voor een verificatie-app of passkey in plaats van alleen een sms-code.

Raak je niet meer in een van je accounts? Neem dan meteen contact op met de provider of klantendienst. In het slechtste geval moet je een nieuw account aanmaken, maar dat lost het probleem niet altijd op. Als je mailadres gehackt werd en je slaagt er niet in om de toegang terug te krijgen, dan moet je zo snel mogelijk achterhalen bij welke diensten, websites en apps je ingelogd bent met dat mailadres.

Log in en wijzig het mailadres van je account. Als dat geen optie is, kan je het account beter (laten) verwijderen en een nieuw aanmaken om te voorkomen dat hackers toegang krijgen tot je betaalgegevens of andere gevoelige informatie.

5. Controleer regelmatig je bankgegevens

Houd in de periode nadat je gehackt bent je bankrekening nog wat beter in de gaten. Zelfs een inbraak in je e-mail of sociale media kan al voldoende zijn om de gegevens van je kredietkaart te stelen. Hackers kunnen echt bijzonder diep in je digitale leven doordringen. Zie je een vreemde verrichting, verwittig dan onmiddellijk je bankinstelling.

Als je twijfelt of de hackers toegang gekregen hebben tot je bankgegevens of niet, kan je beter het zekere voor het onzekere nemen. Laat je bestaande kaarten blokkeren en vraag nieuwe aan. Controleer vervolgens alle diensten, apps en accounts waarvoor je betaalgegevens ingevuld hebt en voeg de nieuwe gegevens pas in als je zeker bent dat hackers er niet meer aan kunnen.

6. Meld phishing en cybercriminaliteit

Ook cybercriminaliteit is een ernstig misdrijf, dus aarzel zeker niet om de politie te verwittigen. Zo worden steeds meer mensen het slachtoffer van identiteitsdiefstal en phishing. De politie kan dan een onderzoek instellen om te vermijden dat je gegevens misbruikt worden.

Verzamel daarom zoveel mogelijk bewijzen van de inbreuk, zoals:

• Screenshots van verdachte berichten
• E-mails en sms’en
• Bankafschriften
• Meldingen van onbekende aanmeldingen
• Brieven over abonnementen of aankopen die je niet zelf deed
• De datum en het tijdstip waarop je de hack opmerkte
• Klik opnieuw op verdachte links om bewijs te verzamelen. Maak liever een screenshot of kopieer het adres zonder het te openen.

Stuur verdachte e-mails en berichten door naar verdacht@safeonweb.be. Dat is een initiatief van het Centrum voor Cybersecurity België en gebruikt jouw meldingen om phishinglinks en kwaadaardige websites sneller te onderzoeken en blokkeren.

Meld financiële fraude, identiteitsfraude of andere ernstige feiten ook bij de politie. Je kan het incident daarnaast melden via meldpunt.belgie.beNieuw venster.

7. Bescherm je digitale identiteit

Bij identiteitsdiefstal kunnen cybercriminelen je persoonlijke gegevens gebruiken om accounts, abonnementen of aankopen in jouw naam te registreren. Denk in België bijvoorbeeld aan je itsme-account en je eID. Vermoed je dat iemand toegang heeft tot je digitale identiteit?

• Blokkeer je itsme-account via de officiële itsme-kanalen.
• Neem contact op met de bevoegde dienst als je eID verloren, gestolen of misbruikt werd.
• Controleer of er onbekende documenten, contracten of abonnementen op jouw naam staan.
• Houd verdachte meldingen rond je rijksregisternummer goed in de gaten.
• Neem bij twijfel contact op met de betrokken overheidsdienst, bank of dienstverlener.
• Check ook diensten waarmee je officiële documenten en administratie beheert, zoals Doccle of andere erkende platformen die je gebruikt.

8. Update je beveiligingssoftware

Als je de bovenstaande stappen volgt, heb je er alles aan gedaan om de schade te beperken. Zorg er zeker voor dat je in de toekomst beter beschermd bent, maar dan nog valt het nooit uit te sluiten dat je nog een keer gehackt wordt. Naarmate ons leven zich steeds meer naar een digitale omgeving verplaatst, vergroot ook de speeltuin voor hackers en kan de impact voor jou en je gezin omvangrijk zijn. Heb je daarom al eens aan een verzekering gedacht?

9. Bescherm jezelf en je gezin

Zelfs met goede gewoontes kan je nooit elk risico volledig uitsluiten. Extra beveiliging op je toestellen kan daarom helpen.

Met Norton Security voeg je een bijkomende beveiligingslaag toe op je computer, tablet of smartphone. De software helpt beschermen tegen virussen, malware, phishing en andere online bedreigingen. Zo verklein je het risico dat cybercriminelen toegang krijgen tot je accounts en persoonlijke gegevens.