C.S. Lewis: van vriend van Tolkien tot goeroe van Disney

Op woensdag 27 oktober zendt VTM ‘Shadowlands’ uit, een biopic over C.S. Lewis, de auteur van onder meer ‘Chronicles of Narnia’. Maar wie was deze Oxfordtheoloog eigenlijk? En welke filmadaptaties bestaan er van zijn werk? Proximus Pickx heeft het voor je uitgezocht.

Anthony Hopkis als C.S. Lewis

Eerst en vooral: ‘Shadowlands’ is een hartverscheurende film over het leven en de liefde van C.S. Lewis, met Anthony Hopkins en Debra Winger in de hoofdrollen. Het aangrijpende en sterk geromantiseerde drama uit 1993 focust op de liefdesrelatie tussen de emotioneel afstandelijke Lewis en Joy Davidman, een Joods-Amerikaanse dichteres. Joy stierf aan kanker, en haar ziekte en dood hebben het christelijke geloof van Lewis op de proef gesteld.

De film, in een regie van Richard Attenborough, is eigenlijk een bewerking van de gelijknamige televisiefilm uit 1985. Die werd geregisseerd door Norman Stone. De man is befaamd C.S.Lewis-kenner: hij regisseerde ook twee documentaires over de Oxford-geleerde, een intellectuele reus en een van de meest invloedrijke schrijvers van de 20e eeuw. Stone is momenteel ook bezig met ‘The Most Reluctant Convert’, een drama dat zich afspeelt voor de publicatie in 1950 van ‘The Lion, the Witch and the Wardrobe’ (het eerste deel van de ‘The Chronicles of Narnia’-serie). De film zal vooral gaan over de emotionele en intellectuele reis van Lewis van atheïsme naar het christendom, een bekering waarin ‘The Lords of the Rings’-auteur J.R.R. Tolkien, een intense vriend van Lewis, een belangrijke rol gespeeld heeft.

Meer dan de auteur van ‘The Chronicles of Narnia’-serie.

Het verlies van zijn moeder aan kanker in zijn kinderjaren en de verschrikkingen van de loopgraven in WO I speelden een belangrijke rol bij de vorming van Lewis’ geloof. Lewis zou later dus nog meer tragedies meemaken toen hij in 1960 zijn geliefde vrouw, Joy Davidman, verloor aan kanker, wat hem inspireerde tot het schrijven van ‘A Grief Observed’, zijn krachtige boek over rouw en hoe geloof dit kan overleven.

Maar de in Belfast geboren Lewis (1898-1963) – hij groeide op in een zeer streng religieus gezin -  was dus meer dan alleen maar de auteur van ‘The Chronicles of Narnia’-serie. Naast kinderboekenschrijver was hij ook romanschrijver, memoireschrijver, essayist, criticus, presentator, professor in de Engelse literatuur en apologeet. Tijdens WO II kon je bijvoorbeeld ook naar zijn inmiddels beroemde BBC-radiotoespraken luisteren. Die uitzendingen waren zo succesvol dat er zelfs in de Engelse pubs massaal naar werd geluisterd. Opnieuw: Lewis had het in die uitzendingen vooral over zijn geloof in de context van ontberingen en de oorlog.

Verfilmingen

Hoewel C.S. Lewis tientallen boeken schreef, is de bekendste filmadaptatie van zijn werk de ‘The Chronicles of Narnia’-serie. De originele boekenreeks bestaat uit een serie van zeven fantasy-romans die zich allemaal afspelen in het fictieve rijk Narnia, een fatasiewereld van magie, mythische beesten en sprekende dieren.

De serie werd in de jaren zestig en tachtig al voor de televisie bewerkt – er bestaan ook computerspelletjes van – maar werd bij het grote publiek pas echt razend populair dankzij de drie films die Disney er tussen 2005 en 2010 over maakte: ‘The Lion, The Witch and the Wardrobe’, ‘Prince Caspian’ en ‘The Voyage of the Dawn Treader’. De vierde film uit de reeks, ‘The Silver Chair’, is momenteel in productie. Ook Netflix zou trouwens bezig zijn met een filmadaptatie van de serie maar veel info over het project is er nog niet.

Kritiek

De meningen over de kracht en de waarde van de Narnia-verhalen lopen overigens sterk uiteen. Velen, waaronder Tolkien, vonden ze onsamenhangend en sentimenteel. Anderen vinden ze dan weer racistisch en seksistisch, zeker als je ze door een moderne bril bekijkt. Typerend op dat gebied is het gegeven dat puber Susan op het einde van de Narnia-verhalen gestraft lijkt te worden omdat ze interesse ontwikkelt voor lippenstift en dat ze daardoor geen toegang krijgt tot wat in de Narnia-mythe moet doorgaan voor de hemel.

Sowieso: er zijn nog nooit zoveel boeken van C.S. Lewis verkocht als nu. De recente, populaire Disney-verfilmingen hebben hier zeker een rol in gespeeld, maar Lewis-kenners schrijven dat succes ook toe aan de sombere Covid-tijden, momenten waarin mensen opnieuw op zoek zijn naar steun en toeverlaat.

Bekijk ‘Shadowlands’ op woensdag 27/10 om 20u35 op VTM 4 of waar je ook bent via Pickx.be of de Proximus Pickx-app. Via TV Replay bekijk je het programma tot 36 uur later en via de site of de app tot 7 dagen later wanneer jij wil!

Top