Nelson Mandela, een inspiratiebron voor artiesten en cineasten

Elk jaar op 18 juli brengt de wereld hulde aan een man die eigenlijk geen voorstelling meer behoeft… Nelson Mandela. Geboren op 18 juli 1918 en later president van Zuid-Afrika geworden nadat hij dertig jaar in gevangenschap had geleefd. Deze feestelijke dag staat in het teken van “verandering en de durf om te doen en te inspireren”. Heel zijn leven mobiliseerde Mandela generaties van oud naar jong in zijn strijd tegen rassendiscriminatie. Ook de culturele wereld van cinema en muziek haalde vaak inspiratie uit zijn onnavolgbare en heroïsche parcours.

Op het scherm

Bij de vele films die een hommage brengen aan deze bijzondere man steekt er eentje bovenuit: ‘Mandela: long walk to freedom’ uit 2013. De biopic overloopt een halve eeuw in het bewogen leven van de voormalige Zuid-Afrikaanse president. Zijn jeugd, zijn rechtenstudies en de opening van zijn advocatenkantoor, een van de eerste kabinetten met zwarte Zuid-Afrikanen. Nadien ontpopte hij zich tot de grote leider van het Afrikaans Nationaal Congres (ANC). Tot dan toe kende de jonge Nelson enkel maar vooruitgang. Maar de film zoomt ook in op de dertig jaar die hij achter tralies doorbracht op Robbeneiland. In een klein celkamertje met enkel het broodnodige om te overleven. Hoe hij het flikte om het van daaruit toch te schoppen tot president van het land, leer je uit deze sterk gedocumenteerde overzichtsfilm.

Een andere interessante invalshoek is die van zijn vrouw, Winnie Mandela, op wie Nelson in 1957 op slag verliefd werd toen hij haar aan een bushalte zag staan. In de naar haar vernoemde film uit 2001 leren we de charismatische leider kennen vanuit een origineel standpunt. Die van echtgenoot en vader.

Een van de oudere films over dit politieke icoon is ‘Mandela’, uit 1987 alweer. Hier wordt voornamelijk ingezoomd op de jeugdige, activistische jaren van Nelson Mandela, situerend tussen 1948 en 1987. Danny Glover (ook bekend van de 'Lethal Weapon'-franchise) vertolkte daarin de rol van de protagonist. Het zijn niet de minste acteurs die in het personage van Mandela mochten kruipen. Dennis Haysbert, Terrence Howard, Idris Elba en natuurlijk ook de onvolprezen Morgan Freeman, in ‘Invictus’. Die prent uit 2009 van regisseur Clint Eastwood focust op de rol die Mandela speelde in het democratiseringsproces van de Zuid-Afrikaanse rugbyploeg. De nationale sporttrots die er mee voor zorgde dat het land verenigd raakte.

In de muziek

Nelson Mandela inspireerde ook een hele waslijst aan muzikanten en songschrijvers. Voor zijn bevrijding uit de gevangenis in 1990 waren er verschillende die zich op de barricades begaven in die strijd om zijn vrijlating. Stevie Wonder bijvoorbeeld, met ‘I just called to say I love you’ uit 1984, waarmee hij een Oscar won voor beste originele titelsong. Toen de zanger/componist die prijs in ontvangst nam, verklaarde hij dat te doen in naam van Nelson Mandela. In de nasleep daarvan brachten The Specials ‘Free Nelson Mandela’ uit.

In 1988 verzamelden verscheidene grote namen in het Wembleystadion voor een benefietconcert en om de 70 jaar van Nelson Mandela te vieren. Daarin werd op cultureel verantwoorde wijze de vrijlating van de politieke martelaar bepleit. Simple Minds lanceerde er de single ‘Mandela day’. Na zijn vrijlating en later naar aanleiding van zijn dood (in 2013) kwamen er nog meer hommages uit de muzikale wereld. Ook Franse rappers, zoals Soprano, La Fouine en Booba citeren hem in hun liedjes. Een beter bewijs bestaat er niet van het feit dat zijn boodschap van vrede en gelijkheid alle grenzen en generaties doorbreekt.

Films

Bekijk alles
Top