De Wilhemschreeuw, het beroemdste geluidseffect in de geschiedenis van de film

Elke man, of hij nu gebeten wordt door een alligator, van een gebouw wordt gegooid of door een brandende auto wordt aangereden, zal in dergelijke gewelddadige situaties ongetwijfeld uit volle borst schreeuwen. Zo gebeurt het toch in films, maar is het je ooit opgevallen dat deze schreeuw vaak helemaal identiek is? Dit is de Wilhelmschreeuw, beter bekend in het Engels als de Wilhelm scream, die al sinds jaren in vele actiescènes wordt gebruikt. 

Vandaag presenteert Proximus Pickx een van de meest terugkerende geluidseffecten in de geschiedenis van de film. De Wilhelm scream dateert eigenlijk al van 1951, tijdens de opnames van de western 'The Adventures of Captain Wyatt'. Het is te danken aan Sheb Wooley, een Amerikaanse acteur die slechts een kleine rol speelt in de film speelt maar het heeft er hem er niet van weerhouden om zijn stempel te drukken op de zevende kunst. Wooley speelt in 'The Adventures of Captain Wyatt' een soldaat die, terwijl hij met de hoofdpersonages een gevaarlijke rivier oversteekt, door een alligator wordt opgegeten. 

Het was in de studio dat hij zijn emblematische kreet slaakte, met de bedoeling die tijdens de montage in die bewuste scène te gebruiken. Wooley had helemaal niet gedacht dat zijn schreeuw deel zou gaan uitmaken van de geluidscollectie van de studio en dat zijn fameuze gil zou herbruikt zou worden... maar dat had hij helemaal mis. 





Ontdekking
In veel films uit de jaren 50 en 70 kan je de schreeuw herkennen, al zou het nog een hele tijd duren voordat die ‘copy paste’-techniek werd opgemerkt. Die popularisering van de Wilhelmschreeuw hebben we te danken aan Ben Burtt, een geluidstechnicus die werkte aan de ‘Star Wars’-soundtrack. 

Het was Burtt die de schreeuw de naam 'Wilhelm Scream' gaf. Dit is een verwijzing naar het tweede officiële gebruik van die schreeuw, in 'The Charge on the Red River'. In die film uit 1953 schreeuwt de soldaat Wilhelm het uit van de pijn nadat zijn been door een pijl van een indiaan is doorboord. Ben Burtt heeft er zich echt mee uitgeleefd en natuurlijk heeft hij die beroemde brul in de Star Wars-saga gebruikt. Iets om naar te luisteren bij je volgende kijkbeurt! 

Onverwacht succes

Als de Wilhelm scream oorspronkelijk bedoeld was om je even te doen schrikken, dan is het een echte running gag in de geschiedenis van de film geworden. Filmeditors en geluidstechnici amuseren zich er in ieder geval mee, ook omdat ze het op allerlei manieren gebruiken, maar ook filmliefhebbers.

Dankzij de Willem Scream is er nu een onderling verband tussen tekenfilms als 'Hercules', 'Toy Story' en 'Aladdin' enerzijds en grote blockbusters als 'Batman Returns' of 'Planet of the Apes' anderzijds. In totaal is de Willemschreeuw al honderden keren gebruikt op de soundtracks van cultfilms. 

Pas met de komst van het internet is deze cinefiele knipoog, die bijna 20 jaar lang onopgemerkt was gebleven, uitgegroeid van een privégrap van filmmakers tot een echte gimmick. Wedden dat je niet meer op dezelfde manier naar actiefilms gaat kijken, euh… luisteren?

Films

Bekijk alles
Top