Al bijna tien jaar basta met de belspelletjes

Bijna tien jaar geleden verdwenen de beruchte belspelletjes van onze televisieschermen. Tussen februari 2004 en januari 2011 waren ze bijna niet weg te denken van de commerciële zenders, maar na een tussenkomst van vier komieken, werden de bedrieglijke spelletjes verboden. Proximus Pickx neemt het opmerkelijke verhaal nog eens onder de loep.

Het allereerste belspelletje werd in Vlaanderen uitgezonden op VTM op 2 februari 2004. Amper een week later volgden het toenmalige KANAALTWEE en VT4. Spelletjes als ‘Toeters en Bellen’, ‘Bel Menu’ en ‘Play2Day’ kwamen zo goed als zonder wettelijk kader op de buis die eerste jaren. In 2006 en 2007 greep de kansspelcommissie voor de eerste keer in. Een Koninklijk Besluit werd opgesteld waarin de spelletjes aan banden werden gelegd. Zo moesten personen die veel geld uitgaven een waarschuwing krijgen, moest het aantal deelnemers op het scherm getoond worden en mochten de spelletjes maximaal twee euro per deelname kosten.
 
Terwijl controverse over de spelletjes en de mate waarin deelnemers al dan niet bedrogen werden steeds groeide, leek het alsof ook de zenders twijfelden of de belspelletjes wel een goed idee waren. Ze brachten natuurlijk monsterbedragen op, maar ze werden in de loop der jaren verbannen naar de nachtelijke uren, dan weer naar het namiddagslot gehaald, en op de zenders van SBS helemaal stopgezet in de zomer. Logisch, want een echt goede reputatie kregen onze mediahuizen er niet van. Online waren verschillende websites gevuld met klachten over de belspelletjes. Op Youtube bundelde het kanaal SpelAntwoorden fragmenten van presentatoren die de enveloppes met de antwoorden verwisselden, onlogische en onvindbare oplossingen en andere bedrieglijke praktijken.

Ontmaskerd

In 2011 werd dan eindelijk een bom gelegd onder de belspelletjes. De Neveneffecten (Jonas Geirnaert, Lieven Scheire, Koen De Poorter en Jelle De Beule) namen in hun nieuwe programma ‘Basta’ dagelijkse frustraties op korrel, zoals telefooncentrales, spam en de media. Hun meest ophefmakende aflevering ging over de belspelletjes.
 
Niet alleen herhaalden de Neveneffecten de frustraties die op het internet al te vinden waren, maar ze slaagden er ook in om een mol binnen te krijgen. Maxime De Winne werkte een half jaar als belspelpresentator nadat hij door de komieken opgeleid werd. In zijn nieuwe functie kreeg hij alle details te horen over hoe de spelletjes bewust de grens tussen het legale en het illegale opzochten en hoe ze zich ervan bewust waren dat er bijvoorbeeld minderjarige deelnemers waren, maar daar niets aan deden.
 
Een sleutelrol was voor wiskundig genie Gaëtan De Weert. Hij werkte al jaren achter de schermen om de praktijken van de spelletjes bloot te leggen en legde de producenten meermaals het vuur aan de schenen door hun “rekensleutels” te achterhalen, waarmee ze de onmogelijk moeilijke rekensommen op het scherm opstelden. Hij achterhaalde zo in de aflevering een van de oplossingen, maar moest bijna een jaar wachten op zijn prijzengeld.

En daarmee basta?

De uitzending deed uiteraard heel wat stof opwaaien. De kansspelcommissie zei dat ze machteloos stonden omdat ze geen illegale activiteiten konden bewijzen, maar verzekerde wel dat er al een verstrenging van de regels zat aan te komen. Alleen was die op de lange baan geschoven nadat de regering gevallen was. Vanaf twee dagen na de uitzending werden nergens op de Vlaamse televisie nog belspelletjes uitgezonden.
 
De mediahuizen beweerden dat ze de belspelletjes van de buis haalden omdat er geen maatschappelijk draagvlak meer voor was en hielden tegelijkertijd vol dat ze niets illegaals hadden gedaan. Maar de reputatieschade was duidelijk de inkomsten niet meer waard. Enkele maanden nadien werd het Mediadecreet aangepast waardoor de belspelletjes definitief verboden werden. En dat allemaal door vier komieken.

Music Maestro

Bekijk alles

Sport in de kijker

Bekijk alles

Focus op films, series & tv

Bekijk alles

Nieuws van het esport-front

Bekijk alles
Top