In deze filmparels speelt het landschap een glansrol

Dat de machtige natuur een absolute meerwaarde kan zijn in een film staat buiten kijf. Niet zelden is het landschap in een film niet louter decoratief, maar speelt de omgeving een hoofdrol. Het is een wezenlijk onderdeel van het verhaal, dat bijdraagt tot de sfeerzetting en de spanning. Een overzicht.

The Thin Red Line (1998, Terrence Malick)

In het oorlogsepos van Malick is het landschap subliem en sereen, maar eveneens onheilspellend en gevaarlijk. Het sterrenensemble dat Malick verzamelde, waaronder Sean Penn, Woody Harrelson, Nick Nolte en Elias Koteas, versmolt poëtische romantiek met actie en brutaliteit.
 
Geconfronteerd met de oorlogsgruwel zoekt een bataljon Amerikaanse soldaten die tijdens Wereldoorlog II gestationeerd zijn in de zuidelijke Stille Oceaan zijn toevlucht tot de schoonheid van het landschap dat hen omringt. Tijdens hun gevechten met de Japanners blijft de omgeving rond hen adembenemend, en worden ze herinnerd aan hun thuis.

Één soldaat in het bijzonder gaat zijn eigen weg en verliest zichzelf in het landschap: de kristalheldere oceanen, de mossige, groene wouden en de primitieve levensstijl van de inheemse volksstammen. Geholpen door de fenomenale beeldvoering van John Toll weet Malick de bitterzoete schoonheid van heldenmoed, dood en heimwee te vangen op het scherm.

There Will Be Blood (2007, Paul Thomas Anderson)

In het drama van Paul Thomas Anderson vormt het land en zijn natuurlijke olievoorraden een sleutelelement voor de hoofdrolspelers. De centrale protagonist is gedreven door zijn zucht naar rijkdom en macht. Met dollars in de ogen heeft hij zijn zinnen gezet op het olierijke landschap, dat hij wil uitbuiten.
 
Het verhaal traceert de rise & fall van de meedogenloze oliemagnaat Daniel Plainview (vertolkt door Daniel Day-Lewis) tijdens de overgang naar de 20ste eeuw tot ver in de jaren 1920. Het landschap in de film is grotendeels dorre woestijn, overgeleverd aan de oliegeisers die uitbarsten en die het land en de personages met dikke, zwarte smurrie doordrenken.

Hoe lucratief ook, olie kan ook gevaarlijk en destructief zijn – wanneer er vuur aan te pas komt, bijvoorbeeld. Plainview tracht de verwoestende grootsheid van de natuur te overwinnen om zijn verregaande exploitatieplannen door te drukken.

Antichrist (2009, Lars Von Trier)

In het ijzingwekkende, bij vlagen misselijkmakende verhaal van Lars Von Trier vormt het landschap een onheilspellende en lugubere natuurkracht. Een naamloze man en vrouw (Willem Dafoe en Charlotte Gainsbourg) ondernemen een verkenningstocht naar het ultieme kwaad te midden een kil, vijandig bos genaamd Eden. Na de noodlottige dood van hun jongste zoon gaan ze op retraite in een afgelegen boshut, waar ze op zoek gaan naar de diepste angsten van de vrouw.
 
De vrouw is doodsbang van de bossen. Haar man, een psychotherapeut, wil de angsten van zijn echtgenote behandelen. Maar tijdens hun verblijf groeit de angst bij het koppel voor hun vijandige omgeving. De man krijgt te maken met lugubere visioenen van dieren, terwijl de vrouw aan seksuele zelfverminking doet.
 
Door het gebruik van surreële beelden, symbolen en mythologie verheft Von Trier het landschap tot een bovennatuurlijke kracht. De beklemmende omgeving, die een drang naar zelfdestructie oproept bij de vrouw, is meesterlijk in beeld gebracht.

The Tree of Life (2011, Terrence Malick)

Malick maakt van de natuur een sleutelelement in zijn films. In deze aangrijpende prent over twee ouders die worstelen om hun levens weer op te pikken na de dood van hun kind, terwijl hun ander kind in volle ontwikkeling is, staat schoonheid centraal. Een romantisch concept van schoonheid, dat herleid wordt tot de wonderen der natuur.
 
Van microscopische moleculen tot nevels en gaswolken, van hamerhaaien tot vulkanen: Malick toont de pracht van de kosmos, en zelfs wanneer de stedelijke omgeving van een klein Texaans dorpje in beeld komt, focust hij vooral op de open ruimtes, het hemelgewelf en de uitgestrekte vlaktes. 
 
Het landschap wordt van de eerste tot het laatste shot in de film vereerd. De lens vangt de schoonheid van de natuur op zo’n manier, dat het bijna de diepst geslagen wonden heelt. Bijna.

Music Maestro

Bekijk alles

Sport in de kijker

Bekijk alles

Focus op films, series & tv

Bekijk alles

Nieuws van het esport-front

Bekijk alles

Top