De meest unieke concertlocaties in eigen land

De Britse band Editors stelde op 12 maart zijn zesde plaat 'Violence' akoestisch voor voor een select Studio Brussel-publiek. De showcase vond plaats in de Truiense Academiezaal. 'Welke zaal!?', horen we je al denken, maar de Academiezaal geniet in de klassieke wereld al de nodige faam. En dat heeft alles met de fenomenale akoestiek te maken. De prachtige Academiezaal in hartje Sint-Truiden maakt deel uit van de beroemde benedictijnenabdij en de achthoekige aula is een architectonische parel. Het is één van de mooiste realisaties van Louis Roelandt, die ook de Gentse opera bouwde.
De meest unieke concertlocaties in eigen land

© Duchateau Rene/Flickr

Nu zijn kerken en abdijen niet zo'n ongewone concertlocaties, en al zeker niet voor klassieke muziek. Zo stellen de abten van Averbode, Bornem, Postel en Tongerlo elk najaar opnieuw hun deuren open tijdens het Musica Divina Abdijenweekend. Ook in de begijnhofkerken van Hoogstraten, Lier en Turnhout, in kerken in Geel en Herentals en in de Mechelse kathedraal hoor je hemelse muziek tijdens Musica Divina. Tijdens Gent Festival van Vlaanderen wordt steevast de majestueuze Sint-Baafskathedraal gebruikt als concertlocatie, en in de Brusselse St-Michiels en St-Goedelekathedraal worden geregeld (orgel)concerten gegeven. De Miniemenkerk in de Brusselse Marollen was lang de uitvalsbasis van het zomerfestival Midis-Minimes, de Leuvense tegenhanger Zomer van Sint-Pieter is dan weer vaak te gast in de schitterende Predikherenkerk. Om maar enkele voorbeelden te noemen. Wij gingen op zoek naar de meest unieke concertlocaties in ons land. Sommige daarvan worden of werden op regelmatige basis gebruikt, andere dienden dan weer voor unieke evenementen.

Recyclart - Brussel

Recyclart - Brussel

© Daniel Verdon/Flickr

Recyclart blies het oude station van Brussel-Kapellekerk nieuw leven in en maakte er een locatie van waar artistieke projecten een thuis konden vinden. Het was niet enkel een concertzaal, maar ook fotografie, architectuur, film en nog vele andere kunstvormen vonden er een stek. De unieke locatie en de met graffiti bedekte gevels brachten je alvast in de juiste underground-sfeer.

Recyclart huisde al sinds 2000 in het station Brussel-Kapellekerk, maar moest er eind februari weg. Het iconische kunstencentrum in de Ursulinenstraat moet nu op zoek naar een nieuwe locatie, omdat de evenementenzaal niet meer aan de brandveiligheidsnormen voldoet. Voorlopig vond enkel de Bar Recyclart nieuw onderdak, bij Les Brigittines. In een officieel persbericht omschrijft Recyclart de ideale locatie als "een plaats die evenveel heerlijke tegenstrijdigheden en mogelijkheden in zich draagt en waar we zowel een plaats kunnen bieden aan het kunstencentrum, Bar Recyclart, en de ateliers van FABRIK".

Openluchttheater Rivierenhof - Deurne

Openluchttheater Rivierenhof - Deurne

© Flickr

In dit unieke amfitheater - gelegen in het midden van park Rivierenhof op een boogscheut van de stad Antwerpen - spelen elke zomer zowel Belgische als internationale artiesten de pannen van het dak. Er is voor elk wat wils: rock, kleinkunst, wereldmuziek, folk, pop, reggae, hiphop, stand-up comedy,... het zit er allemaal in. En het is ondertussen een heuse traditie geworden: elke vrijdag staan er in het Openluchttheater twee gratis voorstellingen op het programma. In de namiddag (om 14u) gaat het er allemaal familievriendelijk aan toe, 's avonds (om 20u30) wordt er duchtig gefeest. Openluchttheater Rivierenhof wordt uitgebaat door de Arenbergschouwburg.

Donkmeer - Berlare

Donkmeer - Berlare

© Jakke16/Flickr

Romantiek, dramatiek, spanning en spektakel zijn de vaste ingrediënten van de openluchtmusicals die Festivaria tweejaarlijks op het Donkmeer organiseert. De vaste scène op het Donkmeer is één van de mooist gelegen openluchttheaters in Europa. Spelen in open lucht creëert oneindig veel mogelijkheden waar het creatieve team van Festivaria handig op inspeelt. Niet alleen pakken ze telkens opnieuw uit met indrukwekkende decors, ook de gelegenheid om te toveren met water, lucht en vuur laten ze niet onbenut. Deze mix van pakkende acteerprestaties, enthousiaste vrijwilligers, technisch hoogstaande decorconcepten en spectaculaire effecten wordt ten zeerste gewaardeerd door het ruime publiek. Het 'theater op het water' heeft dan ook zijn vaste plaats veroverd in het Vlaamse culturele landschap.

Klankenbos - Neerpelt

Klankenbos - Neerpelt

© Musica

Musica Impulscentrum voor Muziek heeft met Klankenbos een internationale collectie klankkunst in openlucht uitgebouwd die uniek is in Europa. Zestien fysieke en virtuele klankinstallaties inspireren jong en oud tot bewust ervaren van klank en akoestische omgeving. Iedereen kan Klankenbos autonoom verkennen, maar er zijn ook begeleide rondleidingen en educatieve activiteiten voor kinderen, kansengroepen en bedrijven. Klankenbos biedt bovendien een inspirerende omgeving voor vernieuwende concert- en educatieformats in de publieke ruimte.

Naast een collectie geluidskunst is Klankenbos ook een laboratorium voor muzikale creatie in openlucht. In feite is het één groot natuurlijk podium van zand, takken en wind. En daar wordt natuurlijk gretig gebruik van gemaakt. Zo is er bv op zaterdag 21 april een muzikale nachtwandeling door het Klankenbos met performances van jonge muzikanten en geluidskunstenaars.  En op zaterdag 20 oktober is er de tweede editie van het festival OORtreders. OORtreders is een tweejaarlijks festival voor avontuurlijke muziek en geluidskunst dat focust op transdisciplinaire creatie, jonge kunstenaars en muzikale interactie in de publieke ruimte.

Landcommanderij Alden Biesen in Bilzen

Landcommanderij Alden Biesen in Bilzen

© lluunnoo/Flickr

Samen met de vzw Organum brengt de Landcommanderij Alden Biesen het historische Van Peteghemorgel (1788) tot leven in verschillende concerten en andere muzikale evenementen. Organum nodigt hoog aangeschreven organisten uit om te concerteren. Daarnaast stellen zij verrassende programma's samen waarbij het orgel in dialoog gaat met andere instrumenten, zangers, dansers en acteurs.

Alden Biesen organiseert in samenwerking met Musica ook AlbaNova, midzomerfestival voor creatie en muzikaal erfgoed. Dit jaar vindt AlbaNova plaats op zaterdag 23 en zondag 24 juni.

Daarnaast kan je in de Landcommanderij Alden Biesen ook terecht voor het Limburgse topevenement de Zomeropera. Fan van het stevigere genre? Dan kun je er ook naar Biesenrock en het Schots weekend.

C-mine - Genk

C-mine - Genk

© Flickr

Wie Genk bezoekt, kan niet om C-mine heen. Dit prikkelend nest voor ondernemers, artiesten, studenten en cultuurliefhebbers ademt een unieke sfeer. Op de voormalige site van Winterslag gaat respect voor het industrieel verleden hand in hand met hedendaagse artistieke bedrijvigheid. Zowel in als rond de voormalige mijngebouwen is er heel wat te doen.

C-mine cultuurcentrum is de culturele hotspot van de stad. Je kan er genieten van concerten, theatervoorstellingen, gratis exposities en nog veel meer. De oude badzalen van de steenkoolmijn zijn dan weer getransformeerd tot een moderne bioscoop met 10 zalen. Ze draaien er de nieuwste filmreleases, maar er staan elke maand ook een aantal cultfilms op het programma.

Kerk, Eskimofabriek en De Centrale in Gent - De Hallen in Schaarbeek

Kerk, Eskimofabriek en De Centrale in Gent - De Hallen in Schaarbeek

© David Van Hecke

Verlaten fabrieksgebouwen, garages en hangars worden ook vaak omgebouwd tot concert- of evenementlocatie. Vier voorbeelden : Kerk, Eskimofabriek en De Centrale in Gent en De Hallen in Schaarbeek. Kerk (foto) was een jonge concert- en evenementlocatie die tijdelijk - van 2014 tot 2017 - zijn thuis vond in de voormalige Sidaplax fabrieksgebouwen in de Kerkstraat (vandaar de naam) in Gentbrugge. Naast live optredens kon je er dus ook terecht voor bijvoorbeeld een closet sale, een food festival, roller disco's of voetbalwedstrijden op groot scherm. Zowel nationale bands als internationale artiesten stonden er al voor het altaar.

De Eskimofabriek is een 19de eeuwse textielfabriek die intussen volledig gerenoveerd werd en als evenementenlocatie de meest moderne faciliteiten biedt voor feesten, seminaries of congressen, maar ook gebruikt wordt als concertlocatie. De naam 'Eskimofabriek' verwijst naar het gereputeerde Belgische ondergoedmerk Eskimo, dat er tot midden de jaren 90 gevestigd was en er faam maakte met de organisatie van dj-feestjes in de gebouwen. Een van de belangrijkste evenementen die er plaatsvinden is Artbeat, dat georganiseerd wordt door Gent Festival van Vlaanderen.

De Centrale is een intercultureel muziekcentrum, gevestigd in de voormalige stedelijke elektriciteitscentrale aan de Ham in Gent. Sinds de jaren 80 was de centrale in onbruik geraakt en eind 20ste eeuw werd ze getransformeerd tot intercultureel centrum. De Centrale herbergt een wereldmuziekschool en is organisator van diverse podiumkunsten, met etnisch-culturele diversiteit als uitgangspunt.

De Hallen tenslotte, een voormalige overdekte markt uitgevoerd in staal en glas, zijn al bijna 40 jaar een klinkende naam in het Brusselse, Belgische en Europese cultuurlandschap. De hedendaagse en sterk gevarieerde programmatie brengt een combinatie van muziek en podiumkunsten in brede zin (dans, theater, circus), literatuur, voorstellingen en optredens.

De Grote Post in Oostende / PostX in Merelbeke

De Grote Post in Oostende / PostX in Merelbeke

© Flickr

Sinds het einde van de vorige eeuw werden steeds meer postgebouwen gesloten en vervangen door postpunten in supermarkten en lokale winkels. Een aantal van die leegstaande postgebouwen werden omgevormd tot cultuurcentra en concertlocaties, zoals bv De Grote Post in Oostende of PostX in Merelbeke bij Gent.

Het R.T.T.-P.T.T. gebouw in Oostende werd ontworpen door de Gentse architect Gaston Eysselinck en is één van de krachtigste architectonische prestaties van de naoorlogse periode in België. Het postgebouw sloot sloot haar deuren in 1999, maar heropende als bruisend cultuurcentrum De Grote Post (foto) in december 2012. Bij het omvormen van het postgebouw tot cultuurfabriek bleef de originele structuur bewaard. Van nieuw aanstormend talent tot bekende namen: ze zijn allemaal te zien in De Grote Post. De Grote Post is trouwens het allerjongste cultuurcentrum in Vlaanderen.

PostX is dan weer een jonge vzw in het hart van Merelbeke Flora, gevestigd in het oude postgebouw. PostX fungeert  zowel als artistieke projectruimte en ontmoetingsplek, met eveneens een receptieve en educatieve werking in de voormalige loketruimte. Op geregelde tijdstippen worden er concerten gegeven, je kan er o.a. terecht voor pareltjes uit de filmgeschiedenis, en er is een speciale kinderwerking.

Logos Tetraeder - Gent

Logos Tetraeder - Gent

© Simone Cinelli/Flickr

De Logos Tetraeder van Stichting Logos is een futuristische concertzaal in de vorm van een driehoekige piramide waar de combinatie van mens, instrument en techniek de grenzen van muziek aftasten en verleggen. De concerthal is gelegen in een gebouw dat aan de recordingstudio vasthangt die sinds 1977 operationeel is. Je kan er terecht voor experimentele- en nieuwe muziek. In de bijzondere eigen concertruimte zijn (of liever waren, door het wegvallen van de subsidies) met regelmaat actuele muziekmakers uit alle continenten te gast. Blikvanger is het eigen permanent innoverende Logos robotorkest onder leiding van stichter en bouwer Godfried-Willem Raes. Dit meer dan 60-koppige orkest heeft orgels, slagwerk, blazers en volledig nieuwe instrumenten in haar rangen en kan vrijwel alle muzikale genres aan. Dit robotorkest is uniek in zijn soort én het grootste ter wereld. De robots spelen ook regelmatig op bijzondere locaties in binnen- en buitenland.

Kastelen

Kastelen

© Bas 1953/Flickr

Kastelen vormen een droomlocatie om concerten te organiseren. Het Kasteel Duras in Sint-Truiden is nog steeds in privébezit is en wordt slechts uitzonderlijk voor het publiek opengesteld. Af en toe vinden er ook kamermuziekconcerten plaats. Kastelen die geregeld als concertlocatie gebruikt worden, meestal voor klassieke muziek, zijn bv. Kasteel d'Ursel in Hingene, Kasteel van Wouteringen in Otrange, Kasteel Puyenbrug in Wachtebeke, Kasteel Steytelinck in Wilrijk en Kasteel Vilain XIIII in Leut-Maasmechelen. Maar het hoeft niet altijd om klassiek te gaan. Zo vormde het prachtige kasteel van Ooidonk (foto) aan de rand van Gent vorige zomer het decor voor 'Beauville', een nieuw dancefestival. Op 7 juli staat er een tweede editie gepland. Ook heel wat andere evenementen, zoals Festopia Fantasy Fest, vinden er hun stek.

Huiskamerconcerten en concertparcours

Huiskamerconcerten en concertparcours

© Recradiocentrum/Flickr

Huiskamerconcerten en concertparcours zijn steeds meer in zwang. Gewone mensen stellen hun huiskamer open voor muzikanten die er al dan niet tegen betaling komen spelen. Sommige huiskamerconcerten zijn eenmalig, andere maken deel uit van een parcours n.a.v. een specifiek of terugkerend evenement. Zo organiseerde het Klarafestival in samenwerking met het Concertgebouw Brugge op zondag 11 maart onder de noemer 'Homejacking' een parcours met verrassende huiskamerconcerten door het Nadar Ensemble.

En op zaterdag 12 mei is er, ook al in Brugge, Take Out Obrecht, een concertparcours met seizoenscomponist van het Concertgebouw  Frederik Neyrinck, dit i.s.m. Musica.

Nog zo'n typisch parcours is de jaarlijkse opener van het Gent festival, OdeGand (foto), dit jaar op zaterdag 15 september. Je vaart met de bootjes van het ene naar het andere concert en ontdekt een hele dag lang tal van verrassende muziekgenres, van traditionele wereldmuziek tot klassiek van topniveau. Of je wandelt door het centrum van de stad en ontdekt verrassende optredes op de meest unieke of onverwachte locaties. Met als afsluiter een adembenemend spektakel met muziek, licht en vuurwerk op de Gras- en Korenlei.

Het gratis outdoorfestival ParkLife, ook al tijdens het Gent festival en dit jaar op zondag 23 september, is een muzikale natuurwandeling in het Parkbos waarbij je van de ene verrassing in de andere valt. Een muzikale poëet in een boom, mysterieus slagwerk verscholen achter de struiken of wonderlijke klanken vanuit een serre... Je geniet er op je eigen ritme van de muzikale installaties onderweg en beleeft een onvergetelijke ervaring die al jouw zintuigen prikkelt.

bOOmfanfare - de boom als podium

bOOmfanfare - de boom als podium

© Cirq

Bomen, palen, bruggen, torens; niets is gek genoeg om het muzikale collectief bOOmfanfare in te zien hangen! Ze spelen een eigentijds repertoire gebaseerd op traditionele volksmelodieën verrijkt met jazz en rockinvloeden. De bOOmfanfare werd in 2001 opgericht als huisorkest van cirQ.

En nog veel meer

En nog veel meer

© Virginie Schreyen, Private Shelter 2014

Het is bijna onmogelijk om alle unieke concertlocaties in ons land op te sommen. Zo vinden er in o.a. M Museum Leuven en het S.M.A.K. in Gent regelmatig concerten plaats. Dakconcerten zijn ook niet zo uitzonderlijk, er werd al gespeeld in de mergelgrotten van Zichen, het zwembad van Wielsbeke of dat van het Vossenplein in Brussel, winkels, koffieshops, fitnesscentra, kunstgalerijen, bibliotheken, trein- en metrostations, op het strand of in de duinen.

Tijdens de derde editie van Lokale Helden op vrijdag 27 april krijg je opnieuw de kans om lokaal muzikaal talent van alle maten en soorten te zien in maar liefst 190 gemeenten. Lokale Helden, georganiseerd door Poppunt kruipt ook dit jaar waar het niet gaan kan: in grotten onder de grond, op festivalterreinen, in klokkentorens, huiskamers, kerken, badkamers, winkels, boten, treinen, ...

Sommige muziek wordt zelfs bepaald gecomponeerd of geconcipiëerd om uitgevoerd te worden op bepaalde, specifieke locaties. Zo bv. 'Hoorizon' van Hans Roels, dat uigevoerd wer op 2 juni 2017 tijdens de Nocturne Campo Santo op het bekende kerkhof Campo Santo in Sint-Amandsberg bij Gent. Drie muzikanten wandelden al spelend een eigen traject doorheen deze mooie begraafplaats en verwijderden zich steeds verder van het publiek dat vanop een kleine heuvel toekeek en luisterde. Uiteindelijk was elke muzikant zo ver dat hij helemaal onhoorbaar werd.

Of 'Signaux'  voor piano en 23 scheepshoorns van Heleen Van Haegenborgh. Dit werk ging in première op het Havenfestival op het terrein van Van Heyghen Recycling in de Gentse haven in 2013 (de volledige versie daarvan kan je hier bekijken). Dit werk werd o.a. ook nog gespeeld in 2014 op het domein van Raversijde i.h.k.v. Private Shelter, een kunstproject op unieke locatie in duinen. Een versie voor misthoorn solo (zie video) werd gespeeld op het dak van Netwerk Aalst (2014) en tijdens het Festival van Vlaanderen Kortrijk (2015) en in 2017 aan het graf van Emile Verhaeren aan de Schelde in Sint Amands, gespeeld als afsluiter van een literaire en muzikale hommage aan Emile Verhaeren.

Top